نصف النهار های طول جغرافیایی زمین نیز همتاهای خود را بر كره ی بزرگتر دارند كه دایره های ساعتی نامیده میشوند.این دایره ها از قطب های شمال و جنوب اسمان میگذرند.
ان ها همگی از حیث اندازه و اهمیت یكسانند.بنا بر توافقی بین المللی یكی از این دایره ها بع عنوان دایره ی ساعتی مبدا برگذیده شده است.دایره ی ساعتی ای كه بدین طریق مشخص شده دایره ای است كه از نقطه ی *اول حمل*(گرینویچ اسمان)میگذرد.
نقطه ی اول حمل نقطه ای است بر استوای اسمان كه با علامت y نموده میشود.خورشید در حركت ظاهری خود در اسمان هنگامی كه از نیمكره ی جنوبی اسمان به نیمكره ی شمالی میرود در این نقطه استوا را قطع میكند.
وقتی خورشید در این نقطه است طول شب و روز در همه ی نقاط زمین برابر اند.دایره ی ساعتی مبدا را دایره ی اعتدال نامیده اند.
دایره های ساعتی دیگر به صورت زیر مشخص میشوند:
الف:منجمان ان ها را یا بر حسب درجه ی زاویه(0تا360)و یا در بیشتر مواقع بر حسب آحاد زمان(از1ساعت تا 24 ساعت)به سمت مشرق می سنجند.
عدد درجات یا ساعت هایی كه یك جرم سماوی از دایره ی ساعتی مبدا به طرف مشرق فاصله دارد بعد ان جرم سماوی نامیده میشود.
ب:دریا نوردان ان ها را بر حسب درجه و به طرف مغرب میسنجند.زاویه ای كه یك جرم سماوی با دایره ی ساعتی مبدا در جهت مغرب میسازد زاویه ی ساعتی نجومی نامیده میشود.
زاویه ی ساعتی نجومی هر دایره را به سهولت میتوان از طریق زیر تصور كرد:
بر روی استوای اسمان این دوایر استوا را به كمان هایی تقسیم میكنند.دایره ای كه از نقطه ای می گذرد كه در 15 درجه غربی صفر قرار دارد دایره ی ساعتی 15 درجه غربی و دایره ی ساعتی ای كه 30 درجه در مغرب صفر است دایره ی ساعتی 30 درجه ی غربی نامیده میشود و الی آخر.
قسمت بعد: اثر عرض جغرافیایی بر منظره جهان
تبلیغات 













