مقدمه::.
البته دیدی كه تلسكوپ از آسمان میسر می سازد بسیار واضح تر است و هیجانی كه پدید می آورد بی اندازه است.چشم اندازی كاملا تازه در برابر آدمی گشوده می شود.مرز های آسمان وسیع تر میشود راصد به عمق بیشتری در آسمان دست می یابد.راه كاهكشان كه قبلا به زمینه ای سفید رنگ و نازك می مانست به تعداد تقریبا نامحدودی ستاره ی رنگارنگ تبدیل می شود كه اشكال هندسی متنوعی را می سازند.
نقطه ی نورانی كوچك و ابر مانندی كه پیش تر از جسم نسبتا بی اهمیتی به نظر می رسید در واقع كهكشانی است كه میلیارد ها ستاره دارد.كم نور بودن آن بر اثر فاصله ی عظیمی است كه با ناظر دارد.
تلسكوپ ممكن است آشكار كند كه یك نقطه ی نورانی بی اهمیت دیگر خوشه ای ستاره ای است گروهی ستاره كه در حجم كوچكی در فضا گرد آمده اند.در كهكشان ما خوشه هایی از این نوع بسیار است و بسیاری از آن ها از صد ها هزار ستاره تشكیل شده اند.خوشه هایی كه شكل كروی دارند و ستاره هایشان خیلی به هم نزدیك اند به خوشه های كروی معروفند.خوشه های دیگر كه اجتماعشان پراكنده تر است خوشه های باز نامیده می شوند.
بسیاری از اجرامی كه ستاره ی معمولی به نظر می آید در حقیقت ستاره های دو گانه اند معمولا دوستاره اند بسیار نزدیك به یكدیگر.در مواردی این دو ستاره پیوسته بر گرد نقطه ای در فضا می گردند-این نقطه ی گرانیگاه ستاره ی دوگانه است.دو ستاره را كه این قدر نزدیك یكدیگر باشند ستاره ی دوتایی یا منظومه ی دوتایی می نامند.
وقتی كه هر دو ستاره ی یك جفت را بتوان با تلسكوپ دید جفت رادوتایی بصری گویند.چهل هزار بصری دو تایی شناخته شده است و بسیاری نیز بعد ها كشف خواهد شد.
هرگاه دوستاره چندان به یكدیگر نزدیك باشند كه تلسكوپ نتواند آنها را از هم تفكیك كند جفت را دوتایی طیف نمودی نامند زیرا با مطالعه ی طیف ستاره به وجود جفت پی برده می شود.
دو تایی های طیف نمودی نیز بسیار متداول اند.از بررسی پرنور ترین صد ستاره ی آسمان معلوم شده است كه بیست تای آن ها دوتایی های طیف نمودی اند.
هنگامی كه مدار حركت انتقالی یك دوتایی طیف نمودی تقریبا بر شعاع دید منطبق باشد دو ستاره متناوبا باعث كسوف یكدیگر می شوند.این قبیل دوتایی های طیف نمودی را دوتایی های گرفتی یا كسوفی مینامند.

---

قسمت بعد: فهرست برگزیده ای برای رصد كردن

این دو نیرو (گرانش و گریز از مركز)در یك سرعت معین از نظر اندازه با یكدیگر برابر و از نظر جهت مخالف یكدیگرند.بنا بر این یكدیگر را خنثا می كنند.
از این رو ماهواره ای كه سرعت مناسب را داشته باشد همچنان بر مدارش حركت می كند زیرا نیرویی وجود ندارد كه آن را از مسیر مقرر منحرف سازد.
در داخل جو زمین اصطكاك میان جو و ماهواره تعادل نیروی گرانشی و گریز از مركز را بر هم می زند.نیروی اصطكاك از سرعت ماهواره می كاهد و زنجیره ی رویداد های زیر را موجب می شود.
1_كاهش تندی نیروی گریز از مركز را سبب می شود.
2_نیروی گرانش كه بزرگتر از نیروی گریز از مركز شده است موجب می شود كه ماهواره در حالی كه به سطح زمین نزدیك تر و نزدیكتر می شود مسیری مارپیچ را بپیماید.
3_نیروی اصطكاك ممكن است به اندازه ای حرارت ایجاد كند كه ماهواره پیش از رسیدن به زمین بسوزد یا آم كه عملا مانند شهاب سنگ های بزرگ بر سطح زمین سقوط كند.
بهترین موقع برای مشاهده ی یك ماهواره با چشم هنگام بامداد یا شامگاه است.در این موقع خورشید زیر افق است ناظر در ناحیه ی تاریكی جای دارد ولی ماهواره كه چند صد كیلومتر ارتفاع دارد نور خورشید را دریافت و منعكس می كند.
مداری كه ماهواره می پیماید سوای پریشیدگی های جزئی مداری است ثابت در فضا در حالی كه زمین در داخل آن مدار هر 24 ساعت یك بار بر گرد خود می گردد.
بنا بر این ناظری كه فرضا در نیویورك است ماهواره را میبیند كه از جنوب غربی به شمال شرقی می رود و 12 ساعت بعد ممكن است همان ماهواره را در قسمت دیگری از مدارش ببیند كه از شمال غربی به جنوب شرقی می رود.
به كمك ماهواره اطلاعات زیادی از فضای خارج به دست آمده است.
ماهواره ها بسته به كاربردی كه دارند حامل انواع آشكارساز ها دوربین ها و وسایل اندازه گیری و ابزارهای دیگری هستند كه وضیفه ی پشتیبانی این وسایل را دارند.دستگاه های كنترل و جهت دهی وسایل تامین انرژی آنتن های مخابراتی و غیره از این زمره اند.